« روزهای « تازه » و خداحافظ تا هفته بعد ... صفحه اصلی حکم سنگسار اشرف کلهر متوقف شد »

ضابطه مند کردن آنچه زنان نمی خواهند!

می دانم که خداحافظی کرده ام اما یادداشتم درباره موضوع « ازدواج موقت » که قرار بود در روزنامه چاپ شود از نظر سردبیر محترم تند و خطر ساز! تشخیص داده شد و من هم گفتم دست کم بگذارمش اینجا در رسانه خودم.

هفتاد و پنج سال ازسال 1310 یعنی سال اجرای قانون ثبت ازدواج می گذرد و هنوز و همچنان زنان ایرانی به عقدهای موقتی تن می دهند که تنها با اکتفا به بیان چند کلمه و رضایت شفاهی طرفین می توانند سرنوشت آنها را غرق در ناکامی کنند. رسم منسوخ ازدواج موقت هنوز و همچنان وجود دارد و تبلیغات به مقدار کافی و لازم هم پشتوانه آن هستند تا این رسم ضدزن به حیات خود ادامه دهد و در حالی که زنان ایرانی هرروز بیشتر از دیروز در میدان های علم و اجتماع و هنر و سیاست و ورزش و اقتصاد و ...راه خود را رو به جلو می گشایند ، با به رسمیت شناختن تعدد زوجات برای مردان ، ابتدایی ترین حقوق انسانی آنها را نادیده بگیرد.
آمارهاي مربوط به سه ماهه اول سال 84 براساس اعلام سازمان ثبت، نشان از رشد 38 درصدي ازدواج موقت نسبت به مدت مشابه درسال 83 دارد و در چنین شرایطی است که زهره طبیب زاده نوری ، یگانه مشاور رئیس جمهور در امور زنان در دیدار با مسئولان مجتمع قضایی خانواده از ضابطه مند شدن ازدواج موقت سخن می گوید! رئیس مرکز امور زنان و خانواده از ضابطه مند شدن ازدواج موقت سخن می گوید و نه از کمرنگ شدن و جلوگیری از رشد صعودی آن در جامعه. به این ترتیب به نظر می رسد طبیب زاده نوری و همفکرانش در مرکزی که برای حمایت از حقوق زنان و توانمند سازی آنان به راه انداخته اند ، اصل مشکل را در رشد چشمگیر ازدواج موقت در جامعه و باطل شدن حقوق انسانی زنان نمی بینند و با اینکه به شدت داعیه حمایت از بنیان مقدس خانواده را دارند ، مشکل اصلی را در ضابطه مند بودن یا نبودن ازدواج موقت می دانند. البته طبیب زاده نوری چندان هم بیراه نگفته است .به رسمیت شناختن ازدواج موقت در جامعه ایرانی که به دلیل ناپسند دانستن آن حتی از ادای واژه « صیغه » هم ابا دارد و آن را با واژه « ازدواج موقت » جایگزین می کند البته عوارض بیشماری را به دنبال داشته است که نکته مورد نظر رئیس مرکز امور زنان و خانواده تنها یکی از آنهاست .درست است .بله ،هنوز هیچ گونه الزام قانوني ای براي ثبت ازدواج موقت وجود ندارد . درست است ؛به دلیل ترویج رسم ازدواج موقت ،هنوز هم یک برگه بی اعتبار، یک کاغذ باطله که به سادگی می توان از صحنه خاطرات روزگار محوش کرد، تنها حقیقت مستندی است که می تواند مشروع بودن و در نتیجه حقوقی بودن رابطه را برای زن – چندمین زن؟– ثابت کند و در نتیجه همچنان موارد بسياري ازاین نوع رابطه مخفي مي‌ماند و هر روز زنان بیشتری در معرض آسیب های جدی ناشی از رواج و تبلیغ ازدواج موقت در جامعه قرار می گیرند.
اما دیدگاه رئیس مرکز امور زنان و خانواده مبنی بر اینکه مشکل زنان ضابطه مند نبودن این ازدواج هاست نه اصل قائل شدن شان قانونی و وجاهت رسمی برای آن ،از بسیاری جهات به برخی اقدامات روبنایی نهادها و سازمان های دولتی شبیه است.مثلا لوله های پوسیده آب و فاضلاب ساکنان شهر را آزار و هر لحظه در معرض خطری جدی تر قرار می دهند اما شهرداری ها به جای حل زیربنایی مشکل با برخوردی ساده انگارانه و حداقلی ، سطح خیابان را اسفالت و ظاهر آن را مرتب می کنند.اما اینکه چنین مسکن های تزریقی ای تا چه مقطعی از زمان دوام خواهند آورد و تا کی خواهند توانست مشکلات ساختاری و زیر بنایی را بپوشانند و یا بیارایند، پرسشی نیست که پاسخ آن را ندانیم.
ضابطه مند کردن ازدواج های موقت هم دقیقا مشمول همین « حداقل نگری ها » در حل بحران های اجتماعی است.
آیا این حداقل نگری نیست که آنچنان که معاون اجتماعي سازمان بهزيستي معتقد است ازدواج موقت به صورت قانوني و چارچوب‌‏بندي شده را راه موثر كاهش معضل زنان خياباني بدانیم ؟ آیا چنین تبلیغاتی باب سوءاستفاده‌‏ را براي مردان باز نمی کند و آنطور که نيره اخوان، عضو فراكسيون زنان مجلس هفتم تصریح می کند با توجه به نهادینه نشدن و جا نیفتادن بحث ازدواج موقت در فرهنگ ايراني ترویج و تبليغ آن تنها مشكلات كنوني را مضاعف نمي‌‏كند؟ آیا تمام مردانی که به دنبال اجرای ازدواج موقت هستند آن هم در شرایط کنونی جامعه ما درصدد انجام تكا ليف و وظایف انسانی خود برای خدمت به جامعه اند؟
اگرچه ممكن است ازدواج موقت به عنوان یک اصل ديني درجوامع دیگر كاملا عادي و منطبق با فرهنگ مردم و كارآمد باشد اما به گواه تاریخی که بر ما گذشته و به شهادت وضعیت فرهنگی و اخلاقی موجود در جامعه ما بعيد به نظر مي‌‏رسد به قول نیره اخوان « فرهنگ بيگانه ايران نسبت به ازدواج موقت » سرانجام روی خوش نشان دهد.
اما ظاهرا در برخی نظام های فکری ،بدون توجه به تفاوت های فرهنگی ایرانیان با سایر مسلمانان و رشد و بلوغ فکری انکار ناپذیر زنان ایرانی اصرار به ازدواج موقت همچنان با شدت و حدت پیگیری می شود تا آنجا که مرتضي فضلعلي ، عضو كميسيون اجتماعي مجلس هفتم تاسف می خورد که چرا زنان ایرانی ازدواج موقت را بر نمي‌‏تابند و به این ترتیب اجازه نمی دهند که به این وسیله جلوی بسیاری از معضلات جامعه گرفته شود ؟ !
و به دنبال آن عبدالرضا مصري، رييس كميسيون اجتماعي مجلس‌‏ به رغم آنکه اذعان می دارد امروز در جامعه ایرانی فحشا مقبول‌‏تر و پذيرفته شده‌‏تر از ازدواج موقت است، ازدواج‌‏موقت را راهكاري براي كاهش فحشا و انواع آسيب‌‏هاي اجتماعي می داند و شاید مشابه همین تفکرات باشند تفکراتی که سایت های سخیف صیغه و ازداج موقت دائمی را اداره می کنند و آشکارا و خارج از دایره هرگونه نظارت و کنترلی به تبلیغ ازدواج موقت به نفع مواضع و منافع خود می پردازند.
در این میان اما بجز عضو فراكسيون زنان مجلس‌‏هفتم که با تقبيح سايت‌‏هاي اينترنتي مروج ازدواج‌‏هاي دائم و موقت گفت: شخصيت زنان ايراني بسيار بالاتر از اين است كه در اينترنت به آن چوب حراج بزنند، هیچ مقام مسئول یا نماینده ای نسبت به وجود و افزایش چنین سایت هایی واکنش نداد.هاجر تحريري نيك‌‏صفت تنها کسی بود که از رشد قارچ گونه این سایت ها انتقاد کرد و گفت : ازدواج موقت با فرهنگ ايراني و شخصيت زنان ايراني و آموزه‌‏هاي هويتي ما همخواني ندارد.
با وجود این رئیس مرکز امور زنان و خانواده که اتفاقا با تاکید و اصرار عجیبی واژه خانوده را در قسمت انتهایی عنوان خود گنجانده و بر حمایت خود از این نهاد اصرار دارد، این روزها درصدد ساماندهی و ضابطه مند کردن امر ازدواج موقت است تا بلکه نظام خانواده را از فروپاشی نجات دهد.